مطالبی که در این نوشته بررسی میکنیم
چه کسانی مشمول مالیات بر ارث می شوند؟
قابل ذکر است که تا فوت شخص محقق نشود فرایند ارث اتفاق نمی افتد.
پایه مالیات بر ارث، بر ماترک متوفی است. مالیات ارث، نوعی مالیات بر ثروت و دارایی است که جزء مالیات های مستقیم به حساب می آید.
انواع ماترک متوفی:
ماترک متوفی می تواند بصورت ماترک مثبت یا منفی باشد.
- ماترک مثبت: دارائی ها و امول متوفی است.
- ماترک منفی: دیون و بدهی های متوفی است.
نکته: دیون با فوت متوفی حال می شود.
نکته: وراث جهت ارائه اظهارنامه مالیات بر ارث می توانند بصورت جمعی یا فردی اظهارنامه ارائه نمایند و فرصت ارائه اظهارنامه مالیات بر ارث فقط ۱ سال شمسی می باشد.
وراث متوفی می توانند حداکثر تا مدت۱ سال بعد از فوت شخص متوفی، به اداره امور مالیات نزدیک به محل سکونت متوفی مراجعه نموده و با تحویل مدارک مورد نیاز اقدام به تهیه گزارش صورت اموال و بدهی های فرد متوفی نمایند.
لازم به توضیح است که قانون مالیات های مستقیم در سال ۱۳۹۵ تغییرات عمده ای داشته، که درزمینه ارث، تغییرات بسیار مشهود تر می باشد، بطوری که قانون مالیات بر ارث به دو دوره قبل از ۱۳۹۵ و بعد از ۱۳۹۵ تقسیم می شود.
که گروه مالیاتی مالبات بار با داشتن افرادی متخصص و آگاه در این زمینه میتوانند شمار ا راهنمایی یا وکالت مالیات ارث شما را بر عهده بگیرند.
ارکان مالیات بر ارث کدامند؟
- وراٍث (اشخاص)
- ماترک (اموال منقول و غیر منقول و بدهی ها)
وراث از نظر قانون مالیات بر ارث به چند دسته تقسیم می شوند؟
وراث از نظر این قانون به سه طبقه تقسیم می شوند:
وراث طبقه اول
پدر، مادر، زن، شوهر، اولاد و فرزند اولاد.
وراث طبقه دوم
اجداد، برادر، خواهر و اولاد آنها.
وراث طبقه سوم
عمو، عمه، دائی، خاله و اولاد آن ها.
اموال مشمول مالیات بر ارث کدامند؟
اموالی که مالیات به آنها تعلق می گیرد شامل:
- سپرده های بانکی.
- اوراق مشارکت و سایر اوراق بهاردار.
- سود سپرده های بانکی و اوراق مشارکت و سایر اوراق بهادار.
- سهام و سهم الشرکه و حق تقدم سهام.
- امتیازات و سایر حقوق مالی.
- وسایط نقلیه ( زمینی- هوایی- دریایی).
- املاک
- سرقفلی
نرخ مالیات ارث چقدر است؟
ماترک متوفی شامل تمام دارائی هایی که از او به جا مانده می شود، که میزان ضریب مالیاتی ارث آنها طبق جدول زیر می باشد:
ضریب مالیات بر ارث بعد از سال ۱۳۹۵ |
||||
| ردیف | شرح اموال و دارائی های مشمول مالیات ارث | میزان درصد | توضیحات | |
| ۱ | سپرده های بانکی | ۳% | بانکها و مجاز | |
| اوراق مشارکت | ||||
| سایر اوراق بهادار | ||||
| سود سپرده های بانکی، اوراق مشارکت و سایر اوراق بهاردار | ||||
| ۲ | سهام و سهم الشرکه و حق تقدم سهام | ۱.۵ | ماده ۱۴۳ و ۱۴۳ مکررق.م.م. | |
| ۳ | امتیازات/ سایر حقوق مالی | ۱۰% | قیمت روز معامله | |
| ۴ | وسایط نقلیه ( زمین- هوایی- دریایی) | ۲% | قیمت روز | |
| ۵ | املاک | ۱.۵ | برابر ماده۵۹ ق.م.م. | |
| ۶ | سرقفلی | ۱.۵ | برابر ماده۵۹ ق.م.م. | |
| ۷ | اثاث البیت | ۰ | معاف از مالیات | |
اموال معاف از مالیات ارث کدامند؟
اموال زیر از مالیات بر ارث معاف می باشد
- وجوه بازنشستگی، وظیفه، پس انداز خدمت، مزایای پایان خدمت، خسارت اخراج، بازخرید خدمت ومرخصی استحقاقی استفاده نشده و بیمه های اجتماعی و نیز وجوه پرداختی توسط مؤسسات بیمه با بیمه گزار و یا کارفرما از قبیل انواع بیمه های عمر و زندگی، خسارت فوت و همچنین دیه و مانند آن ها حسب مورد که یکجا و یا بطور مستمر به ورثه متوفی پرداخت می گردد.
- اموالی که برای سازمان ها و مؤسسه های مذکور در (ماده ۲ ق.م.م.) مورد وقف یا نذر یا حبس به تأیید سازمان ها و مؤسسه های مذکور.
- اثاث البیت محل سکونت متوفی.
- اموال ماترک که طبق قانون مالکیت آنها در اختیار دولت (ماده۲ ق.م.م.) قرار گیرد.
- وراث طبقه اول و دوم نسبت به اموال شهدا.
فرایند انحصار وراثت چگونه است و به چه مدارکی نیاز دارد؟
وقتی شخصی فوت می کند بابد مشخص شود چه کسانی از او ارث می برند، تا درباره میراث او تعیین تکلیف شود.
به این فرایند که از سوی مراجع قانونی و با تشریفات مشخصی انجام می شود، انحصار وراثت گویند.
صدور گواهی انحصار وراثت، باید توسط وراث و یا اشخاص ذینفع با ذکر مشخصات کامل وراث و نسبت آنها به متوفی و لیست اموا ل به شورای حل اختلاف آخرین محل اقامت متوفی ارائه شود.
مدراکی که لازم است همراه تقاضای تصدیق انحصار وراثت به شورای حل اختلاف داده شود شامل:
- کپی شناسنامه و کارت ملی و گواهی فوت و گواهی حصروراثت مرحوم.
- کپی شناسنامه و کارت ملی وراث.
- کپی اسناد مالکیت مرحوم شامل: ( ماشین، برگ سبز و سند رسمی- تلفن همراه یا تلفن ثابتسند رسمی با قبض تلفن- فیش حج عمره یا تمتع- ملک سند تک برگ، سند منگوله دار، قولنامه، مبایع نامه، سند اجاره رسمی)
- کپی عقد نامه دائمی همسر متوفی، درصورتی که متوفی دارای همسر دائمی باشد.
- حساب های بانکی مرحوم با ذکر بانک در اظهارنامه.
- برگ سهام.
- مدارک مبنی بر حق الامتیاز اموال.
مالیات ارث متوفی در خارج از کشور چگونه محاسبه می شود؟
مأموران کنسولگری ایران در خارج از کشور موظف اند ظرف مدت سه ماه از تاریخ اطلاع از وقوع فوت اتباع ایرانی مراتب را ضمن ارسال کلیه اطلاعات در مورد ماترک آنان اعم از منقول یا غیر منقول واقع در کشور محل مأموریت خود، با تعیین مشخصات و ارزش آنها. به اداره امور مالیاتی تهران شعبه شمیرانات مراجعه نمایند.
مالیات نذر اموال چگومه است؟
- اموالی که به موجب نذر یا وصیت به وراث منتقل می شود: با نرخ جدول مذکور دراین متن، ودر صورتی که اموال به غیر وراث منتقل شود مشمول مالیات درآمد اتفاقی خواهد بود .
- در مورد وقف، متولی و در مورد حبس و نذر، حبس و نذر کننده و در مورد وصیت، وصی مکلف اند حداکثر ظرف مدت سه ماه از تاریخ وقوع عقد یا فوت موصی، اظهارنامه ارائه می نمایند.
اظهارنامه مالیات بر ارث چگونه است؟
وراث منفردا یا مجتما یا بصورت وکالتی تا ظرف مدت ۱ سال از تاریخ فوت متوفی اظهارنامه ای را روی نمونه مخصوصی که از طرف سازمان امور مالیاتی ارائه می گرددکه حاوی اطلاعات کلیه اقلام ماترک یا تعیین بهای روز فوت می باشد و در آن مطالبات و بدهی های متوفی راا ثبت نموده و به سازمان ارائه می نمایند و رسید دریافت می دارند.
مدارک مورد نیاز جهت تشکیل پرونده مالیات ارث؟
- تکمیل و تسلیم اظهارنامه.
- تصویر گواهی فوت از اداره ثبت احوال.
- تصوی شناسنامه متوفی و کلیه وراث.
- تصوی کارت ملی وراث.
- رونوشت یا تصویر گواهی شده اسناد مربوط به بدهی ها و مطالبات متوفی.
- رونوشت یا تصویر گواهی شده کلیه اوراقی که مثبت حق مالکیت متوفی نسبت به اموال و حقوق مالی است.
- تصویر اسناد اجاره در خصوص املاک.
- رونوشت یا تصویر گواهی شده آخرین وصیت نامه متوفی اگر وصیت نامه موجود باشد.
- در صورتی که اظهارنامه از طرف وکیل یا قیم یا ولی داده شود رونوشت یا تصویر گواهی شده وکالت نامه یا قیم نامه.
مهلت پرداخت مالیات بر ارث؟
مشمولین مالیات بر ارث ملکفند مالیات متعلقه را بر اساس اظهارنامه تا سه ماه پس از انقضاء مهلت تسلیم اظهارنامه ارث به رسم علی الحساب پرداخت و رسید دریافت نمایند.
آیا وراث می توانندبصورت تکی ویا موردی مالیات ارث خود را پرداخت نمایند؟
بعد از اصلاح قانون در سال ۱۳۹۵ وراث می توانند مالیات بر ارث اموال متوفی را بصورت تکی یا موردی پرداخت نمایند و لزومی به تعیین تکلیف درائی ها بصورت یکجا نیست.
بنابر این چنانچه وراث مایل باشند بخشی از ماترک متوفی را در زمان مشخص منتقل نمایند می توانند این کار را با پرداخت مالیات بر ارث همان دارائی با نرخهای بالا تعیین تکلیف و سایر دارائی های را به زمان دیگری موکول نمایند.
نکته مهم: این خواسته از ناحیه هریک ازوراث نسبت به سهم خود هم امکان پذیر می باشد.
آیا فیش حج نیز مشمول مالیات بر ارث می گردد؟
درصورتیکه فیش حج واجب توسط یکی ار وراث و یا اجیر و نیابت از متوفی انجام شود مالیات ارث آن صفر می گردد.
قانون مالیات بر ارث فیش حج عمره را به دو قسمت مجزا تقسیم می نماید م مالیات متفاوتی را از آن اخذ می نماید که به شرح زیر می باشد:
الف: مبالغ پرداختی متوفی سپرده شده در حساب بانک و سود ناشی از آن- معادل ۳% می باشد.
ب: تفاوت قیمت میزان سپرده با ارزش امتیاز مربوط- معادل ۱۰% می باشد.
مالیات ارث سهام عدالت چگونه محاسبه می گردد؟
براساس قانون مالیات بر ارث میزان مالیات بر ارث سهام عدالت شامل موارد زیر می گردد:
الف: برای وراث طبقه اول شامل ۶%
ب: برای وراث طبقه دوم ۱۲%
ج: برای وراث طبقه سوم ۲۴% محاسبه می گردد.
نحوه تعیین مالیات ارث خودروهای داخلی و وارداتی چگونه محاسبه می گردد؟
برابر با مفاد قانون مالیات های مستقیم، انواع وسایط نقلیه موتوری، زمینی، دریایی و هوایی به نرخ ۲% بهای اعلامی سازمان امور مالیاتی در قانون مالیات بر ارزش افزوده در تاریخ ثبت انتقال به نام وراث مشمول مالیات بر ارث می گردند.
برای تشکیل پرونده مالیات بر ارث به کدام اداره مالیات مراجعه نماییم؟
برای تشکیل پرونده مالیات ارث به نزدیک ترین اداره امور مالیاتی که آخرین اقامتگاه قانونی متوفی در محدوده آن می باشد، و در صورتیکه متوفی در ایران اقامت نداشته باشد، اداره امور مالیاتی مربوطه در تهران می باشد.
